Praca w Szkocji ÔŤ░´ŞĆ Przewodnik krok po kroku

Julia Maria Kołodziej

Cho─ç Szkocja mo┼╝e kojarzy─ç si─Ö z oszcz─Ödnymi g├│ralami w kiltach, to ten stereotyp odbiega mocno od rzeczywisto┼Ťci. Przeciwnie ÔÇô Szkocja jest nowoczesnym krajem, kt├│ry oferuje wiele mo┼╝liwo┼Ťci dobrze op┼éacanej pracy.

W tym artykule spr├│bujemy rozja┼Ťni─ç temat wyjazdu zarobkowego i podj─Öcia pracy. Opowiemy te┼╝ o zak┼éadaniu konta bankowego w Szkocji i o sposobach na oszcz─Ödzanie.

Przygotuj si─Ö do wyjazdu

Jakie s─ů najpopularniejsze zawody w Szkocji?

Szkocja nie bez powodu przedstawia si─Ö jako kraj mo┼╝liwo┼Ťci. Mog─ů tam znale┼║─ç zatrudnienie zar├│wno m┼éodzi sezonowi pracownicy, kt├│rzy wyje┼╝d┼╝aj─ů do pracy w ci─ůgu wakacji, jak r├│wnie┼╝ specjali┼Ťci, kt├│rzy chcieliby zwi─ůza─ç si─Ö z tym g├│rskim krajem na d┼éu┼╝ej.

Oficjalna strona Szkocji wymienia nast─Öpuj─ůce zawody, w kt├│rych warto szuka─ç zatrudnienia:┬╣

  • S┼éu┼╝ba zdrowia: Szkocki NHS (National Health Service) jest najwi─Ökszym pracodawc─ů w kraju, zapewniaj─ůc prac─Ö w 70 zawodach. Zatrudnienie znajd─ů tam zar├│wno lekarze i piel─Ögniarki, ale tak┼╝e naukowcy i pracownicy administracji.

  • Edukacja: Szkocja by┼éa pierwszym na ┼Ťwiecie krajem, kt├│ry wprowadzi┼é edukacj─Ö dla ch┼éopc├│w i dziewcz─ůt ju┼╝ w XVII wieku i ten sektor do dzi┼Ť zapewnia konkurencyjne wynagrodzenie i ┼Ťwiadczenia emerytalne. M├│wi si─Ö tam w 150 j─Özykach,┬▓ co jest okazj─ů do wykorzystania kompetencji j─Özykowych w szkolnictwie.

  • Technologia: Szkocja zatrudnia 161 tysi─Öcy os├│b w ponad 10 tysi─ůcach firm z bran┼╝y technologii, a wi─Öc to okazja dla informatyk├│w, automatyk├│w czy W kraju maj─ů siedzib─Ö ┼Ťwiatowe korporacje technologiczne, takie jak CGI, Hewlett Packard i Outplay.

  • Wydobycie ropy i gazu: Szkoci maj─ů dziesi─ůtki lat do┼Ťwiadcze┼ä w wydobyciu paliw z dna Morza P├│┼énocnego. Je┼Ťli nie boisz si─Ö wymagaj─ůcej pracy na platformie wiertniczej, warto spr├│bowa─ç swoich si┼é!

  • I wiele innych: mi─Ödzy innymi us┼éugi finansowe, rozrywka i media, organizacje pozarz─ůdowe zajmuj─ůce si─Ö kwestiami spo┼éecznymi, badania naukowe. Je┼Ťli masz kompetencje w tych obszarach, o prac─Ö w Szkocji nie powinno Ci by─ç trudno.

Oczywi┼Ťcie przed wyjazdem, warto zadba─ç o przet┼éumaczenie dokument├│w, kt├│re potwierdz─ů Twoje kwalifikacje. To szczeg├│lnie wa┼╝ne, je┼Ťli planujesz prac─Ö w zawodach wymagaj─ůcych specjalizacji.

Dyplomy uko┼äczenia szk├│┼é i za┼Ťwiadczenia o uprawnieniach powinny by─ç przet┼éumaczone przez t┼éumacza przysi─Ög┼éego.

Jakie s─ů minimalne zarobki w Szkocji?

Szkocja jest cz─Ö┼Ťci─ů Wielkiej Brytanii i pod wzgl─Ödem p┼éacy minimalnej obowi─ůzuj─ů j─ů przepisy brytyjskie. Stawka p┼éacy minimalnej jest uzale┼╝niona od Twojego wieku i od tego, czy jeste┼Ť uczniem zawodu (apprentice)

23 lata i więcej21 do 22 lat18 do 20 latPoniżej 18 latUczeń zawodu (apprentice)
Wysoko┼Ť─ç p┼éacy minimalnej┬ú8.91┬ú8.36┬ú6.56┬ú4.62┬ú4.30

Warto doda─ç, ┼╝e wysoko┼Ť─ç p┼éacy minimalnej w ca┼éej Wielkiej Brytanii jest corocznie waloryzowana.

W przeliczeniu tych wszystkich stawek mo┼╝e Ci pom├│ckalkulator p┼éacy minimalnej, zamieszczony na brytyjskiej stronie rz─ůdowej.

Czy faktycznie to Ci się opłaca?

Chcesz wiedzie─ç, czy wyjazd za granic─Ö pomno┼╝y Twoje dochody? Sprawd┼║ ju┼╝ teraz, ile zarobisz na r─Öku na r├│┼╝nych umowach o prac─Ö w Polsce za pomoc─ů naszego kalkulatora wynagrodze┼ä. Por├│wnaj swoje obecne wynagrodzenie w Polsce i za granic─ů.

Szukanie pracy w Szkocji

Pracę w Szkocji najlepiej znaleźć online. Zacznij od przejrzenia portali z ogłoszeniami takimi jakS1Jobs,Reed.co.uk, czyMyjobscotland.gov.uk.

W tym ostatnim portalu znajdziesz og┼éoszenia zamieszczane przez pracodawc├│w z instytucji samorz─ůdowych oraz organizacji pozarz─ůdowych. Prac─Ö w Szkocji mo┼╝na te┼╝ ┼éatwo znale┼║─ç za pomoc─ů portalu spo┼éeczno┼ŤciowegoLinkedin.

Oczywi┼Ťcie je┼Ťli planujesz ┼Ťwiadczy─ç us┼éugi samodzielnie w ramach wolnego zawodu, mo┼╝esz te┼╝ za┼éo┼╝y─ç w┼éasn─ů firm─Ö. Podobnie jak w Polsce, mo┼╝e by─ç ona zawi─ůzana w ramach dzia┼éalno┼Ťci jednoosobowej lub sp├│┼éki partnerskiej albo z ograniczon─ů odpowiedzialno┼Ťci─ů.Ôü┤

Co musisz wiedzie─ç o szkockim prawie pracy?

Obowi─ůzuj─ůce w ca┼éej Wielkiej Brytanii prawo pracy zapewnia pracownikom wiele korzy┼Ťci. Podstaw─ů zatrudnienia jest umow─ů o prac─Ö, kt├│ra musi zawiera─ç nast─Öpuj─ůce informacje:ÔüÁ

  • Imi─Ö i nazwisko pracownika oraz jego stanowisko
  • Imi─Ö i nazwisko pracodawcy
  • Data rozpocz─Öcia zatrudnienia
  • Wysoko┼Ť─ç wynagrodzenia i terminy wyp┼éat
  • Miejsce i godziny pracy
  • Liczba dni urlopu
  • Wynagrodzenie chorobowe i inne
  • Zasady dyscyplinarne
  • Postanowienia dotycz─ůce wypowiedzenia i okresu pr├│bnego
  • Prawo do szkole┼ä
  • Postanowienia zbiorowych uk┼éad├│w pracy (je┼Ťli wyst─Öpuj─ů).

Kobiety maj─ů prawo do 6 miesi─Öcy urlopu macierzy┼äskiego, m─Ö┼╝czy┼║ni maj─ů natomiast prawo do jednego lub dw├│ch tygodni urlopu ojcowskiego.ÔüÁ

Okres wypowiedzenia uzale┼╝niony jest od sta┼╝u pracy i wynosi tydzie┼ä za ka┼╝dy przepracowany rok, maksymalnie 12 tygodni.ÔüÁ

D┼éugo┼Ť─ç urlopu jest r├│wna natomiast 5,6 tygodni na rok.ÔüÁ

W Szkocji wyst─Öpuje ponadto 10 dni wolnych od pracy (ang. bank holidays)

Co musisz wiedzie─ç o podatkach w Szkocji?

W Szkocji zapłacisz podatki progresywnie. Oznacza to, że im wyższe masz dochody, tym większy będzie podatek dochodowy do zapłacenia.

Warto jednak zwr├│ci─ç uwag─Ö, ┼╝e wyst─Öpuje tu bardzo wysoka kwota wolna od podatku, kt├│ra wynosi dla wi─Ökszo┼Ťci os├│b ┬ú12,570.

Wysoko┼Ť─ç podatku dochodowego przedstawiamy poni┼╝ej:ÔüĚ

Doch├│dWysoko┼Ť─ç podatku
Powyżej £12,570 do £14,66719%
Powyżej £14,667 do £25,29620%
Powyżej £25,296 do £43,66221%
Powyżej £43,662 do £150,00041%
Powyżej £150,00046%

Poza tym, pracuj─ůc jako osoba samozatrudniona, w Szkocji zap┼éacisz sk┼éadki na ubezpieczenie spo┼éeczne (National Insurance)

Wynosz─ů one ┬ú3.05 za tydzie┼ä dla dochod├│w ┬ú6,515 i powy┼╝ej rocznie oraz 9% dla dochod├│w w zakresie od ┬ú9,569 do ┬ú50,270 i 2% dla dochod├│w powy┼╝ej ┬ú50,270.ÔüŞ

Podstawowa stawka podatku VAT w Zjednoczonym Kr├│lestwie wynosi 20%. Jest ona obni┼╝ona do 5% dla produkt├│w takich foteliki samochodowe dla dzieci i energia elektryczna dla gospodarstw domowych. Stawka 0% obowi─ůzuje natomiast dla wi─Ökszo┼Ťci ┼╝ywno┼Ťci i ubra┼ä dzieci─Öcych.Ôü╣

Polska nie stosuje już ulgi abolicyjnej.¹º Oznacza to, że musisz płacić podatki zarówno w Polsce, jak i w Szkocji.

Aby przestać płacić podatki w Polsce, musisz się wyrejestrować z kraju, ale także w razie potrzeby udowodnić, że twoje tzw. centrum interesów życiowych (na przykład mieszkanie w kraju, dzieci) nie znajduje się w Polsce.

Czy potrzebujesz wizy do pracy w Szkocji?

Brexit, czyli wyj┼Ťcie Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej utrudni┼éo mo┼╝liwo┼Ť─ç rozpocz─Öcia pracy dla obcokrajowc├│w - oczywi┼Ťcie, nie jest to jednak niemo┼╝liwe.

Pocz─ůwszy od tego roku, obywatele Unii Europejskiej nie mog─ů ju┼╝ swobodnie podejmowa─ç tu pracy. Zamiast tego, nale┼╝y wyst─ůpi─ç o wiz─Ö pracownicz─ů, ubiegaj─ůc si─Ö o ni─ů w ramach punktowego programu imigracyjnego.┬╣┬╣

Aby otrzyma─ç tak─ů wiz─Ö, musisz zweryfikowa─ç swoj─ů to┼╝samo┼Ť─ç. Dodatkowo, mo┼╝e by─ç od ciebie pobrana op┼éata za aplikacj─Ö, jak r├│wnie┼╝ r├│wnie┼╝ zdrowotna sk┼éadka imigracyjna (Immigration Health Surcharge)

Nie jest to jednak jedyny spos├│b na rozpocz─Öcie pracy w Szkocji. Pracownicy o wysokich kwalifikacjach mog─ů zdoby─ç wiz─Ö pracownicz─ů dla pracownik├│w wykwalifikowanych (Skilled Worker visa)

Wymagana jest tu oferta od jednego z pracodawc├│w bior─ůcych udzia┼éu w programie, a tak┼╝e wynagrodzenie wynosz─ůce na og├│┼é ┬ú26,500. Jeszcze inne programy s─ů dost─Öpne dla duchownych, artyst├│w i sportowc├│w.┬╣┬╣

Wi─Öcej informacji o procedurach imigracji mo┼╝esz znale┼║─ç na brytyjskiej stronie rz─ůdowej po┼Ťwi─Öconejpracy dla imigrant├│w.

Poznaj j─Özyk i zwyczaje Szkocji

Cho─ç j─Özyk szkocki jest j─Özykiem urz─Ödowym, to pos┼éuguje si─Ö nim tylko cz─Ö┼Ť─ç Szkot├│w. Powszechnie u┼╝ywa si─Ö oczywi┼Ťcie j─Özyka angielskiego, cho─ç szczeg├│lnie na obszarach wiejskich, lokalny akcent jest bardzo wyra┼║ny.

Szkoci uchodz─ů za go┼Ťcinnych i ch─Ötnie przyjmuj─ů imigrant├│w zarobkowych. Dowodem na to jest du┼╝a liczba Polak├│w, kt├│rzy ju┼╝ tam pracuj─ů w wielu sektorach.

Co warto załatwić przed wyjazdem do Szkocji?

Otwarcie konta bankowego powinno by─ç Twoim pierwszym krokiem po znalezieniu pracy w Szkocji.

Aby otworzy─ç konto, musisz przedstawi─ç te trzy dokumenty:┬╣┬▓

  • Dow├│d to┼╝samo┼Ťci ÔÇô paszport albo dow├│d osobisty
  • Aktualne zdj─Öcie
  • Potwierdzenie miejsca zamieszkania w Szkocji w formie rachunku z adresem wystawionego w ci─ůgu ostatnich 3 miesi─Öcy.

Najwi─Öksze banki dzia┼éaj─ůce w Szkocji to Bank of Scotland, Clydesdale Bank i HSBC.

Niestety, tak jak i u nas, tamtejsze banki pobieraj─ů liczne op┼éaty za przelewy, konto i kart─Ö.

Szczeg├│ln─ů pozycj─Ö pe┼éni─ç tu b─Ödzie spread, czyli op┼éata pobierana w formie r├│┼╝nicy kursowej przy wymianie walut.

Przelewaj─ůc GBP na konto w PLN, bank nierzadko pobiera nawet kilka procent. To bardzo niekorzystne przy regularnych przelewach. Na szcz─Ö┼Ťcie istnieje spos├│b, aby zmniejszy─ç wysoko┼Ť─ç spreadu i innych op┼éat.

Otwórz konto bankowe do otrzymywania wypłaty w Szkocji

Wise pozwoli Ci na dokonywanie przelew├│w zagranicznych po okre┼Ťlonym z g├│ry┼Ťrednim kursie rynkowym.

Konto w Wise za┼éo┼╝ysz przez Internet i mo┼╝esz z niego korzysta─ç nie tylko dla wp┼éat w GBP i w PLN, ale ┼é─ůcznie w a┼╝ 56 walutach.

Do konta otrzymasz kart─Ö, a wi─Öc ┼Ťrodki mo┼╝esz wyp┼éaca─ç w bankomatach, lub p┼éaci─ç nimi w stacjonarnych sklepach. B─ůd┼║ oszcz─Ödny jak Szkot i korzystaj z Wise!

Zobacz, ile mo┼╝esz zaoszcz─Ödzi─ç z Wise

Za┼é├│┼╝ konto w Wise dla pieni─Ödzy bez granic ­čÜÇ

Wypłata ze szkockiego konta bankowego w Polsce

Dla Polak├│w, kt├│rzy pracuj─ů zagranic─ů i przyje┼╝d┼╝aj─ů do Polski w odwiedziny, wyp┼éata ┼Ťrodk├│w z konta zagranicznego, mo┼╝e by─ç problematyczna.

Chocia┼╝ w wielu polskich miejscowo┼Ťciach, na ka┼╝dym kroku ustawione s─ů bankomaty Euronet, kt├│ry wydawa┼éoby si─Ö istniej─ů po to, ┼╝eby obs┼éugiwa─ç zagraniczne konta, to zap┼éacimy w nich spor─ů prowizj─Ö, niekiedy o wiele wi─Öksza ni┼╝ w zwyk┼éym polskim banku.

Kantory r├│wnie┼╝ rzadko zaoferuj─ů nam korzystny kurs wymiany pieni─Ödzy.

Je┼Ťli cz─Östo podr├│┼╝ujesz do Polski i potrzebujesz wymienia─ç pieni─ůdze na z┼éot├│wki albo wysy┼éasz przelewy za granic─Ö, to konto walutowe Wise rozwi─ů┼╝e ten problem.

Sprawd┼║ nasza ofert─Ö kont wielowalutowych i prowad┼║ kilka rachunk├│w zagranicznych r├│wnocze┼Ťnie np. w PLN i GBP.

Składki ubezpieczeniowe w Polsce i w Szkocji

Sk┼éadki ubezpieczeniowe dla pracownik├│w w Szkocji op┼éacane s─ů przez pracodawc─Ö. Wymagane jest oczywi┼Ťcie legalne zatrudnienie.

O ile pracujesz na etat, nie musisz rejestrować się do ubezpieczenia. Zbierasz dzięki temu również kapitał emerytalny.

Co musisz zrobi─ç jako pracownik w Szkocji?

Podpisywanie umowy o prac─Ö

Pracuj─ůc w Szkocji, otrzymasz umow─Ö o prac─Ö, kt├│ra powinna zawiera─ç om├│wione wcze┼Ťniej informacje. Przeczytaj j─ů dok┼éadnie, a w razie w─ůtpliwo┼Ťci skonsultuj j─ů z prawnikiem.

Nie podpisuj dokumentów których nie rozumiesz - ta zasada uchroni Cię przed wieloma kłopotami.

Aplikowanie o zezwolenie na stały pobyt

Od czasu Brexitu, aby mie─ç prawo pobytu w Wielkiej Brytanii, wymagane jest uzyskanie wizy.

Mog─ů j─ů zdoby─ç pracownicy, studenci czy przedsi─Öbiorcy, a tastrona rz─ůdowa wyja┼Ťnia jakie kategorie os├│b mog─ů si─Ö zakwalifikowa─ç.

Co zrobi─ç, je┼Ťli Ci─Ö oszukano?

Je┼Ťli mia┼ée┼Ť pecha i pad┼ée┼Ť ofiar─ů oszustwa, warto skontaktowa─ç si─Ö z organizacjami kt├│re mog─ů Ci pom├│c:

  • Police Scotland: Szkocka policja pomaga w sprawach kryminalnych, takich jak kradzie┼╝e i wy┼éudzenia, ale nie zajmuje si─Ö stosunkami pracy.

  • Health and Safety Executive: Organizacja zajmuj─ůca si─Ö bezpiecze┼ästwem w miejscu pracy. Mo┼╝esz do niej zg┼éasza─ç naruszenia w fabryka, farmach czy kopalniach. Za inspekcj─Ö pracy w barach, restauracjach lub sklepach odpowiadaj─ů jednak lokalne samorz─ůdu.

  • Konsulat Polski w Edynburgu: Konsulat pomaga w pilnych sprawach, takich jak zgubienie paszportu lub wypadek. Telefon +44 2030 789621 do nag┼éych interwencji dzia┼éa ca┼éodobowo.

W Szkocji jest ju┼╝ wielu Polak├│w i warto si─Ö przekona─ç, co przyci─ůgn─Ö┼éo naszych rodak├│w tego kraju na p├│┼énocy Wysp Brytyjskich. Mi─Ödzy Polsk─ů a Szkocj─ů istnieje zreszt─ů wiele wsp├│lnej historii, a Polacy s─ů tam mile widziani.

Skorzystaj z mo┼╝liwo┼Ťci jakie daje ten g├│rzysty kraj le┼╝─ůcy nad Morzem P├│┼énocnym i przygotuj si─Ö do wyjazdu!

Zobacz, ile mo┼╝esz zaoszcz─Ödzi─ç z Wise

Za┼é├│┼╝ konto w Wise dla pieni─Ödzy bez granic ­čÜÇ


Źródła:
  1. Careers in Scotland
  2. Careers in Scotland - Teaching
  3. National Minimum Wage and National Living Wage rates
  4. Register your business in the UK - Mygov
  5. Employment & Labour Law 2021 | UK | Laws and Regulations
  6. UK bank holidays
  7. Home Money and tax Income Tax rates and Personal Allowances
  8. Gov.UK: Self-employed National Insurance rates
  9. Gov.uk | VAT rates
  10. Koniec ulgi abolicyjnej w 2021 r. Wy┼╝sze podatki dla pracuj─ůcych za granic─ů
  11. The UKÔÇÖs points-based immigration system: information for EU citizens
  12. Banking and finance in Scotland, Bank in Scotland

Z dnia 19. Maja 2021.


Zapoznaj si─Ö z Warunkami korzystania z serwisu i dost─Öpno┼Ťci─ů produktu w swoim regionie lub odwied┼║ stron─Ö Op┼éaty i cennik Wise, ┼╝eby uzyska─ç najbardziej aktualne informacje o cenach i op┼éatach.

Niniejsza publikacja s┼éu┼╝y wy┼é─ůcznie celom informacyjnym i nie stanowi prawnej, podatkowej lub zawodowej porady od Wise Payments Limited, jego jednostek zale┼╝nych i partner├│w, jak r├│wnie┼╝ nie ma na celu zast─ůpienia porady doradcy finansowego lub ┼╝adnego innego specjalisty.

Nie sk┼éadamy ┼╝adnych o┼Ťwiadcze┼ä, zapewnie┼ä ani gwarancji, zar├│wno wyra┼║nych, jak i sugerowanych, ┼╝e tre┼Ťci zawarte w publikacji s─ů dok┼éadne, kompletne lub aktualne.

Pieni─ůdze bez granic

Dowiedz si─Ö wi─Öcej

Porady oraz nowo┼Ťci dla Twojej lokalizacji